Een douchegoot met warmteterugwinning: hoe werkt het en wat levert het op?

Wat een douche-wtw is en hoe hij in een douchegoot werkt

Bij een douche-wtw zit er een warmtewisselaar in de afvoer van je douche. Het water dat wegloopt, geeft daar een deel van zijn warmte door aan het koude leidingwater dat op datzelfde moment naar de douche stroomt. Er bestaan vier soorten. Je hebt de verticale pijp onder de douche, de platte losse unit onder de douchevloer, de douchebak met wtw en de douchegoot met wtw. De onderlinge verschillen vind je bij warmte terugwinnen uit je douchewater.

De warmtewisselaar van een douchegoot met wtw ligt pal onder de goot. Via het rooster komt het douchewater op een metalen wand terecht. Aan de andere kant daarvan stroomt koud leidingwater door kanalen of buizen, dat de warmte overneemt en voorverwarmd verder gaat. Het gaat naar de koude kant van de douchekraan, naar het toestel dat je water verwarmt, of naar beide. Zo hoeft een thermostaatkraan vanzelf minder heet water bij te mengen of je ketel het water minder op te warmen, wat gas of stroom bespaart.

Warm water moet weglopen terwijl er koud water binnenkomt, dus alleen tijdens het douchen doet het systeem zijn werk. Aan een bad heb je niets, want dat water loopt pas weg als je klaar bent en het al is afgekoeld. Ga je vooral in bad, dan is een wtw volgens Milieu Centraal daarom niet zinvol.

Horizontaal in de vloer of verticaal in de afvoer

Net als de losse unit onder de douchevloer en de douchebak met wtw is een douchegoot met wtw een horizontale douche-wtw. Het afvoerwater stroomt dan in een dun laagje over een bijna vlakke warmtewisselaar. In een verticale douchepijp valt het water als een film langs de binnenkant van een koperen buis van bijvoorbeeld 1,7 of 2,1 meter lang. Over die hele lengte blijft het tegen het metaal. Hoe langer de buis, hoe hoger het rendement, maar ook hoe meer ruimte hij inneemt.

In de cijfers van Milieu Centraal zie je dat verschil terug. Hun rekenvoorbeeld gaat uit van drie personen die met een hr-ketel 7,5 minuten per keer douchen. Een verticale douchepijp wint dan 70 m³ gas per jaar terug en een losse horizontale wtw 45 m³, ruim een derde minder. Een eigen getal voor de douchegoot noemt Milieu Centraal niet. Fabrikanten van verticale wtw's geven een rendement op van zo'n 55 tot ruim 70 procent. Hetzelfde toestel scoort beter naarmate er minder water per minuut doorheen stroomt.

Je kiest een goot dus niet om de opbrengst, maar omdat er geen pijp past. Voor een verticale wtw is ruimte onder de douche nodig, in een plafond, een kast of een kelder. Op een betonvloer op de begane grond, of in een appartement met de buren onder je douche, is een horizontale wtw vaak de enige optie. Bij een verticale of horizontale douche-wtw kiezen lees je welke van de twee bij jouw huis past.

Wat een douchegoot met wtw per jaar oplevert

Volgens Milieu Centraal heb je met een douche-wtw 40 tot 50 procent minder gas of stroom nodig voor het douchen. In het eigen rekenvoorbeeld komt Milieu Centraal voor drie personen uit op 45 tot 70 m³ gas per jaar, afhankelijk van de soort. Dat is minder dan 40 procent van het gas dat zo'n huishouden voor het douchen verbruikt. Daarom rekent de rekenhulp voor je douchekosten voorzichtig met 30 procent. Fabrikanten geven hogere rendementen op, maar die gelden voor de warmtewisselaar zelf, gemeten in een testopstelling. Onder je eigen douche moet hij bij elke beurt eerst op temperatuur komen, en het afvoerwater is al wat afgekoeld voordat het in de goot komt.

De rekenhulp gaat standaard uit van twee personen die elke dag 7,5 minuten onder een gewone handdouche staan. Een douche-wtw levert dan met een cv-ketel ongeveer 90 euro per jaar op, met een elektrische boiler zo'n 145 euro en met een warmtepompboiler zo'n 50 euro. Bij vier personen is het twee keer zoveel. Tussen de soorten maakt de rekenhulp geen verschil. In het voorbeeld van Milieu Centraal wint een horizontale wtw minder terug dan een verticale, dus bij een goot kun je beter aan de voorzichtige kant rekenen.

Vooral de hoeveelheid warm water die door de goot gaat, telt mee. Vaak en lang douchen vergroot de besparing, terwijl een zuinige douchekop of korter douchen hem verkleint, omdat er dan minder warmte terug te winnen valt. Wil je klein beginnen, dan bespaart een waterbesparende douchekop volgens Milieu Centraal al zo'n 25 euro per persoon per jaar.

Wat een douchegoot met wtw kost en wanneer hij zich terugverdient

Voor een douchegoot met wtw rekent Milieu Centraal met ongeveer 2.700 euro. Een douchebak met wtw kost 2.000 euro, een verticale douchepijp 800 euro en een losse horizontale unit 700 euro. Van alle manieren om warmte uit je douchewater terug te winnen, is de goot dus de duurste.

Voor de pijp en de losse unit bereken je de terugverdientijd met de besparing uit het rekenvoorbeeld. Tegen de gasprijs van september 2026, 1,39 euro per m³, kom je dan op ruim acht en ruim elf jaar. Voor de goot is er geen getal, maar je kunt wel terugrekenen wat hij moet opbrengen. Een douche-wtw gaat volgens Milieu Centraal 30 jaar mee. Moet een goot van 2.700 euro zich in die periode terugverdienen, dan is een besparing nodig van ongeveer 90 euro per jaar, ofwel zo'n 65 m³ gas. Dat komt bijna overeen met wat de verticale pijp in het voorbeeld van Milieu Centraal haalt.

Leg je sowieso een nieuwe inloopdouche aan, dan telt alleen de meerprijs tegenover een gewone goot, en dan valt de rekensom gunstiger uit. Vraag dus in één offerte twee prijzen, met en zonder wtw. Sommige fabrikanten beloven dat een douche-wtw zich binnen drie jaar terugverdient, maar dat lukt alleen bij een groot huishouden dat vaak en lang doucht.

Een douchegoot met wtw installeren: wat je vloer moet kunnen

Je installeert een douchegoot met wtw tijdens het maken van een nieuwe douchevloer, en hij moet erin voordat het afschot wordt aangebracht. Onder de goot zit de warmtewisselaar, die een eigen inbouwhoogte heeft. Die hoogte staat in het technische blad van de goot, dus meet je vloeropbouw op voordat je een keuze maakt. In een bestaande betonvloer moet er dan vaak gehakt of gefreesd worden, terwijl je in een nieuwe dekvloer de hoogte direct meeneemt.

Bij een goot loopt het afschot maar in één richting, want de vloer helt over de volle breedte af naar de goot. Een fabrikant van goten geeft aan dat het water bij 2 procent afschot het best wegloopt en bij 1,5 procent ook nog goed. Bij een goot met wtw is dat niet anders. Er komen wel twee leidingen bij, een voor koud leidingwater naar de goot en een voor voorverwarmd water van de goot naar de douchekraan of het toestel. Ze lopen door of onder de vloer en moeten erin liggen voordat de afdichting en de tegels komen.

Hoeveel je terugwint, hangt ook af van waar het voorverwarmde water naartoe gaat. Naar de douchekraan én het toestel levert het meest op, en alleen naar de douchekraan is het simpelst. Vraag de installateur ook of je cv-ketel of boiler geschikt is voor voorverwarmd water. Bij hoe je een douche-wtw aansluit worden de mogelijkheden uitgelegd.

Onderhoud: haren, zeep en de warmtewisselaar

Een douchegoot heeft hoe dan ook onderhoud nodig, omdat haren en zeepresten in het rooster en de haarzeef blijven hangen, die je dus regelmatig schoonmaakt. Bij een goot met wtw hoort de warmtewisselaar daar ook bij. Een laagje zeep, huidvet en haar op het metaal isoleert, waardoor er minder warmte naar het koude water gaat. Aan de afvoer zie je dat niet, maar aan de opbrengst wel.

Neem dus een goot waarbij je zonder gereedschap bij de warmtewisselaar komt. Lees in de handleiding hoe vaak en met welk middel de fabrikant wil dat je hem schoonmaakt. Gebruik alleen een chemische ontstopper als de handleiding van de goot dat goedvindt.

Voor de rest vraagt een douche-wtw weinig. Hij heeft geen bewegende delen en gebruikt zelf geen stroom, en Milieu Centraal gaat uit van een levensduur van 30 jaar. Bij het onderhoud gaat het dus om één ding: het deel waar het douchewater overheen stroomt, schoon houden.

Wanneer een douchegoot met wtw de goede keuze is

Kies een douchegoot met wtw als drie dingen samenvallen. Je legt sowieso een nieuwe inloopdouche aan, er is onder de douche geen ruimte voor een verticale pijp, en in huis wordt veel en lang gedoucht. Ontbreekt een van die drie, dan is er bijna altijd een oplossing die meer oplevert voor minder geld. Verwarm je je water met een elektrische boiler, dan verdient elke wtw zich sneller terug. In de rekenhulp bespaart hij dan ruim anderhalf keer zoveel als met een cv-ketel.

Heb je wel ruimte onder de douche, dan is een verticale pijp goedkoper en wint die meer terug. Laat je de douchevloer liggen, begin dan met een zuinige douchekop en korter douchen. Ga je vooral in bad, dan heeft geen enkele wtw zin. In de tabel staan de situaties naast elkaar.